Σε μια κίνηση που απειλεί να προκαλέσει τον μεγαλύτερο διπλωματικό σεισμό στη σύγχρονη ιστορία του ΝΑΤΟ, ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, επαναφέρει με τον πιο επιθετικό τρόπο το σχέδιο για την απόκτηση της Γροιλανδίας. Αυτή τη φορά, ο Λευκός Οίκος δεν περιορίζεται σε «εμπορικά παζάρια», αλλά δηλώνει ευθέως ότι η στρατιωτική επιλογή είναι πάντα διαθέσιμη.
Η Γροιλανδία ως στρατηγικός στόχος των ΗΠΑ στην Αρκτική
Σύμφωνα με επίσημη ανακοίνωση του Λευκού Οίκου προς το πρακτορείο Reuters, ο Τραμπ θεωρεί πως ο έλεγχος του νησιού είναι ζωτικής σημασίας για την αποτροπή των Ρώσων και των Κινέζων στην Αρκτική. Η απόκτηση της Γροιλανδίας από τις ΗΠΑ δεν αντιμετωπίζεται πλέον ως μια οικονομική συναλλαγή, αλλά ως ζήτημα «εθνικής ασφάλειας».
«Ο πρόεδρος και η ομάδα του εξετάζουν μια σειρά επιλογών… και φυσικά, η χρήση του αμερικανικού στρατού είναι πάντα μία επιλογή», ανέφερε χαρακτηριστικά η ανακοίνωση, προκαλώντας παγωμάρα στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Η πρόσφατη επιχείρηση στη Βενεζουέλα και η σύλληψη του Μαδούρο λειτουργούν ως «καμπανάκι» για τους διπλωμάτες, που βλέπουν έναν Λευκό Οίκο διατεθειμένο να προχωρήσει σε ακραίες κινήσεις.
Αντιδράσεις από τη Δανία και το ρήγμα στη συμμαχία του ΝΑΤΟ
Η απάντηση από την Κοπεγχάγη ήταν άμεση και αυστηρή. Ο υπουργός Εξωτερικών της Δανίας, Λαρς Λέκε Ράσμουσεν, ζήτησε κατεπείγουσα συνάντηση με τον Αμερικανό ομόλογό του, Μάρκο Ρούμπιο. Η Δανία απορρίπτει κατηγορηματικά κάθε σενάριο πώλησης, υπογραμμίζοντας ότι η Γροιλανδία δεν είναι εμπόρευμα.
Το ενδεχόμενο μιας μονομερούς αμερικανικής ενέργειας εναντίον ενός συμμάχου στο ΝΑΤΟ θα μπορούσε να ενεργοποιήσει το Άρθρο 5 περί συλλογικής άμυνας. Θα πρόκειται για μια ιστορική ανωμαλία: ένα μέλος της Συμμαχίας να στρέφεται εναντίον ενός άλλου, τινάζοντας στον αέρα τη δυτική αρχιτεκτονική ασφάλειας.
Οι τρεις ιστορικές απόπειρες για την απόκτηση της Γροιλανδίας
Η εμμονή της Ουάσινγκτον με το νησί δεν είναι νέα. Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν επιχειρήσει άλλες τρεις φορές μάλιστα στο παρελθόν να εντάξουν τη Γροιλανδία στην κυριαρχία τους:
-
1867: Μετά την αγορά της Αλάσκας, ο Άντριου Τζόνσον εξέτασε την αγορά Γροιλανδίας και Ισλανδίας για εμπορικούς λόγους.
-
1946 (Πρόταση Τρούμαν): Η πιο επίσημη προσφορά. Οι ΗΠΑ προσέφεραν 100 εκατομμύρια δολάρια σε χρυσό. Η Δανία αρνήθηκε, αλλά παραχώρησε τη βάση της Θούλης.
-
2019 (Πρώτη θητεία Τραμπ): Ο Τραμπ προκάλεσε διπλωματική κρίση ακυρώνοντας επίσκεψη στη… Δανία όταν του είπαν πως «το νησί δεν πωλείται».
Σενάρια «ελεύθερης σύνδεσης» ή προσάρτησης;
Πέρα από τη στρατιωτική απειλή, το επιτελείο του Τραμπ εξετάζει επίσης και τη σύναψη μιας… Συμφωνίας ελεύθερης σύνδεσης (compact of free association), παρόμοια με αυτή που έχουν οι ΗΠΑ με κράτη του Ειρηνικού. Στόχος του προέδρου είναι ο έλεγχος να επιτευχθεί εντός της τρέχουσας θητείας του.
Όπως δήλωσε ο ίδιος στο NBC News, είναι «πολύ σοβαρός» και το ζήτημα δεν πρόκειται μάλιστα να εξαφανιστεί. Η μάχη για την Αρκτική μόλις ξεκίνησε και η Γροιλανδία βρίσκεται ακριβώς στο επίκεντρο του «πυρός».
Χορηγούμενο
