Αγία Σοφία: Ακλόνητη στα 6,2 Ρίχτερ – Τα μυστικά της αιώνιας αντοχής της

Μετά τον ισχυρό σεισμό των 6,2 Ρίχτερ που έπληξε την Κωνσταντινούπολη στις 23 Απριλίου, προκαλώντας ζημιές σε εκατοντάδες σύγχρονα κτίρια. Και χαρακτηρίζοντας σχεδόν ενάμιση εκατομμύριο ως επισφαλή, ένα ιστορικό μνημείο άντεξε αλώβητο: η Αγία Σοφία.

Ωστόσο οι πρώτες εκτιμήσεις επιβεβαίωσαν την εξαιρετική ανθεκτικότητα αυτού του οικουμενικού συμβόλου 1.486 ετών. Το οποίο δεν υπέστη την παραμικρή ζημιά. Η αντοχή της Αγίας Σοφίας αποδίδεται στο μοναδικό κονίαμα που χρησιμοποιήθηκε κατά την κατασκευή της. Το οποίο λειτουργεί ως αμορτισέρ, απορροφώντας τη σεισμική ενέργεια. Επιπλέον, τα ελαφριά και ανθεκτικά τούβλα του κεντρικού τρούλου μειώνουν το φορτίο στη δομή.

Επίσης η καθηγήτρια Αντωνία Μοροπούλου, επικεφαλής της ελληνικής ερευνητικής ομάδας που μελετά την Αγία Σοφία από το 2010, δήλωσε ότι πριν από τον σεισμό του 1999 υπήρχε ήδη η εκτίμηση πως το μνημείο θα μπορούσε να αντέξει σεισμό 7 Ρίχτερ. Ακόμη, η δομική της ακεραιότητα ενισχύεται από τους τέσσερις κύριους πεσσούς, τους δευτερεύοντες πεσσούς. Και τις καμάρες που στηρίζουν τον κεντρικό και τους ημιθόλους.

Παρόλα αυτά, ο ομότιμος καθηγητής Μουσταφά Ερντίκ, ειδικός στη σεισμική μηχανική, εκτιμά ότι σε έναν υποθετικό σεισμό 7 Ρίχτερ με επίκεντρο 20 χιλιόμετρα νότια της Αγίας Σοφίας, ενδέχεται να υπάρξει αποκόλληση των ανατολικών και δυτικών ημιθολίων από τις κύριες καμάρες. Προκαλώντας τοπικές ζημιές στον κεντρικό τρούλο.

Ωστόσο σήμερα, στην Αγία Σοφία βρίσκονται σε εξέλιξη οι μεγαλύτερες και πιο ολοκληρωμένες εργασίες αναστήλωσης στην ιστορία της, με στόχο την περαιτέρω ενίσχυση του κτιρίου, εστιάζοντας στην σεισμική του ασφάλεια ενόψει ενός πιθανού μελλοντικού σεισμού στην Κωνσταντινούπολη. Οι επιστήμονες έχουν ψηφιοποιήσει κάθε λεπτομέρεια του ναού. Δημιουργώντας ένα αντίγραφο για περίπτωση κατάρρευσης.

Επιπλέον σύμφωνα με το Πανεπιστήμιο του Βοσπόρου, η δομική κατάσταση της Αγίας Σοφίας παρακολουθείται συνεχώς από το 1991 με ένα ειδικό σύστημα. Το οποίο έχει καταγράψει πάνω από 100 σεισμικά γεγονότα. Αποκαλύπτοντας μικρές μετατοπίσεις στον κύριο τρούλο κατά τη διάρκεια των σεισμών.