Διονύσης Σαββόπουλος: Η άγνωστη ιστορία πίσω από το «Με αεροπλάνα και βαπόρια» – Το ζεϊμπέκικο που έγινε θρύλος

Η συγκλονιστική ιστορία πίσω από το τραγούδι «Με αεροπλάνα και βαπόρια» που έγραψε ο Διονύσης Σαββόπουλος. Από τη Μικρασιατική έμπνευση μέχρι τη συνεργασία με τη Σωτηρία Μπέλλου, ένα ζεϊμπέκικο που έγινε θρύλος.

Η απώλεια του Διονύση Σαββόπουλου άφησε ένα μεγάλο κενό στην ελληνική μουσική. Για δεκαετίες, ο «Νιόνιος» υπήρξε σύμβολο δημιουργίας, πρωτοπορίας και κοινωνικής ευαισθησίας. Με τη μουσική του, τις λέξεις του και το πάθος του, διαμόρφωσε ένα ολόκληρο κεφάλαιο στην ιστορία του ελληνικού τραγουδιού. Ανάμεσα στα αριστουργήματά του, ξεχωρίζει ένα κομμάτι που σημάδεψε γενιές: το «Ζεϊμπέκικο», γνωστό σε όλους ως «Με αεροπλάνα και βαπόρια».

Δείτε επίσης – Διονύσης Σαββόπουλος: Συγκλονίζει η τελευταία του εξομολόγηση

Το τραγούδι γράφτηκε το 1972, στα δύσκολα χρόνια της δικτατορίας, και εντάχθηκε στον δίσκο «Βρώμικο Ψωμί». Ο ίδιος ο Σαββόπουλος είχε αποκαλύψει μάλιστα, πως η έμπνευση γεννήθηκε μέσα από τις μνήμες της Μικρασιατικής Καταστροφής και την προσφυγική καταγωγή της οικογένειάς του. «Ήθελα να φτιάξω ένα ζεϊμπέκικο που να κουβαλάει τη ζωή και τον πόνο των ανθρώπων», είχε δηλώσει.

Η πρώτη εκτέλεση θεωρήθηκε τολμηρή για την εποχή, καθώς συνδύαζε παραδοσιακά λαϊκά στοιχεία με έντονα ποιητικούς στίχους και κοινωνικά μηνύματα. Όμως η δεύτερη ζωή του τραγουδιού ήρθε το 1974, όταν ο Σαββόπουλος συνεργάστηκε με τη Σωτηρία Μπέλλου. Η ερμηνεία της Μπέλλου, γεμάτη πάθος και αυθεντικότητα, μετέτρεψε το κομμάτι σε διαχρονικό ύμνο.

Δείτε επίσης – Χείμαρρος ο Πέτρος Κωστόπουλος για την κηδεία του Διονύση Σαββόπουλου: «Ήταν ξεφτίλα αυτό που έγινε»

Ο ίδιος ο Σαββόπουλος είχε παραδεχθεί μάλιστα με χιούμορ ότι θεωρούσε το κομμάτι «καθαρά λαϊκό», μέχρι που η Μπέλλου του είπε: «Με έκανες να τραγουδήσω ποπ!». Από τότε, το τραγούδι έγινε σύμβολο αντίστασης, νοσταλγίας και συλλογικής μνήμης, ακουμπώντας βαθιά στην ψυχή των Ελλήνων.

Δείτε επίσης – Ο Διονύσης Σαββόπουλου στην τελευταία του δημόσια εμφάνιση

Οι συγκλονιστικοί στίχοι

Μ’ αεροπλάνα και βαπόρια

και με τους φίλους τους παλιούς

τριγυρνάμε στα σκοτάδια

κι όμως εσύ δε μας ακούς

Δε μας ακούς που τραγουδάμε

με φωνές ηλεκτρικές

μες στις υπόγειες στοές

ώσπου οι τροχιές μας συναντάνε

τις βασικές σου τις αρχές

Ο πατέρας μου ο Μπάτης (Απρόσιτη μητέρα μορφή από χώμα και ουρανό

ήρθε απ’ τη Σμύρνη το `22 ( θα χαθώ απ’ τα μάτια σου τα δυο)

κι έζησε πενήντα χρόνια (μες στον κόσμο)

σ’ ένα κατώι μυστικό (σαν πρόσφυγας σ’ ένα κατώι μυστικό)

Σ’ αυτόν τον τόπο όσοι αγαπούνε (αν αγαπούνε)

τρώνε βρωμικο ψωμί (τρώνε βρωμικο ψωμί)

(του λόγου σου οι πιστοί)

κι οι πόθοι τούς ακολουθούνε (κι οι πόθοι τούς ακολουθούνε υπόγεια διαδρομή)

υπόγεια διαδρομή

Χθες το βράδυ είδα ένα φίλο

σαν ξωτικό να τριγυρνά

πάνω στη μοτοσικλέτα

και πίσω τρέχανε σκυλιά

Σήκω ψυχή μου δώσε ρεύμα

βάλε στα ρούχα σου φωτιά (σαν τον Μάρκο)

βάλε στα όργανα φωτιά ( βάλε στα όργανα φωτιά)

να τιναχτεί σαν μαύρο πνεύμα (να κλείσει η λαβωματιά μα τιναχτεί σαν μαυρο πνευμα)

η τρομερή μας η λαλιά (η τρομερή μας η λαλιά)

Απολαύστε στο παρακάτω βίντεο το θρυλικό τραγούδι «Με αεροπλάνα και Βαπόρια»

Δείτε επίσης – «Ντιρλαντά»: Ο Ύμνος των σφουγγαράδων που έκανε παγκόσμιο hit και οδήγησε τον Σαββόπουλο σε δικαστική μάχη για τα δικαιώματα

Σήμερα, δεκαετίες μετά, το «Με αεροπλάνα και βαπόρια» συνεχίζει να συγκινεί, να εμπνέει και επίσης να ενώνει. Είναι μάλιστα κάτι πολύ παραπάνω από ένα τραγούδι· είναι μια μουσική προσευχή για τους πρόσφυγες, τους απλούς ανθρώπους και την αλήθεια που κρύβεται μέσα στο «βρώμικο ψωμί» της ζωής.