Νίκος Οικονομόπουλος: Το “Ιησούς Χριστός Νικά” που δίχασε το διαδίκτυο – Μια απάντηση στον χλευασμό

Ένα φυλαχτό στο στήθος – και ξαφνικά, το διαδίκτυο μετατρέπεται σε έδρανο κρίσης. Η πρόσφατη δημόσια εμφάνιση του Νίκου Οικονομόπουλου με ένα σύμβολο πίστης στάθηκε αρκετή για να αποκαλύψει τον πραγματικό χαρακτήρα της εποχής μας.

Δεν ήταν μια επιθετική δήλωση. Δεν ήταν σύνθημα, ούτε πρόκληση. Ήταν μια προσωπική επιλογή, μια κίνηση που για πολλούς ισοδυναμεί με προσευχή. Κι όμως, αυτό το «Ιησούς Χριστός Νικά» προκάλεσε περισσότερο θόρυβο από λόγια που πραγματικά διχάζουν.

Η Επιλεκτική «Ανεκτικότητα»

Είναι αξιοσημείωτο πώς άνθρωποι που μιλούν καθημερινά στο όνομα της ανεκτικότητας και της πολυφωνίας, μετατράπηκαν σε δημόσιους κατηγόρους. Σχόλια, χλευασμός και αφορισμοί κατέκλυσαν τις οθόνες. Εδώ ανακύπτει το κρίσιμο ερώτημα:

• Πότε η ελευθερία έκφρασης έγινε επιλεκτική; * Πότε η πίστη αποφασίστηκε ότι επιτρέπεται μόνο όταν είναι αόρατη;

Η δημοκρατία δεν δοκιμάζεται όταν συμφωνούμε σε όλα. Δοκιμάζεται όταν κάποιος εκφράζει κάτι που δεν ανήκει στη «μόδα» της στιγμής, κάτι που κουβαλά ρίζες και μνήμη.

Η Πίστη δεν είναι «Συρμός»

Η σύγχρονη εποχή μοιάζει να αγαπά τα σύμβολα, αρκεί αυτά να μην θυμίζουν τίποτα βαθύτερο. Αγαπά την εικόνα, αρκεί να είναι κενή περιεχομένου. Όμως η πίστη:

• Δεν είναι θέαμα.

• Δεν είναι υλικό προς κατανάλωση.

• Είναι ένας εσωτερικός, σιωπηλός τόπος.

Όταν αυτός ο προσωπικός χώρος γίνεται πεδίο δημόσιας ειρωνείας, δεν κρίνεται ο καλλιτέχνης που φορά το σύμβολο. Κρίνεται η αντοχή της ίδιας της κοινωνίας να συνυπάρχει με το διαφορετικό.

Το Όριο της Ελευθερίας

Η Δημοκρατία δεν φοβάται τα σύμβολα· φοβάται την επιθυμία να τα φιμώσει. Σήμερα αφορμή είναι ένα φυλαχτό. Αύριο μπορεί να είναι μια φωνή, μεθαύριο η ίδια η σκέψη. Αν χαθεί ο σεβασμός στο ιερό του άλλου, τότε θα χαθεί το ίδιο το όριο της ελευθερίας μας.

Η ελευθερία δεν ξεκινά εκεί που συμφωνούμε. Αρχίζει εκεί που μαθαίνουμε να στεκόμαστε με σεβασμό δίπλα σε ό,τι δεν μας μοιάζει.

«Η πίστη είναι σιωπή και προσωπικός χώρος. Όταν αυτός ο χώρος γίνεται δημόσιο πεδίο χλευασμού, το πρόβλημα δεν το έχει αυτός που πιστεύει, αλλά αυτός που δεν αντέχει την πίστη του άλλου.»

* Ο Χρίστος Χαλικιάς είναι εικαστικός καλλιτέχνης και αγιογράφος.

Του Χρίστου Χαλικιά