Η Βορειοατλαντική Συμμαχία διανύει ίσως την πιο σκοτεινή περίοδο από την ίδρυσή της. Το ερώτημα «ο Τραμπ διαλύει το ΝΑΤΟ;» δεν αποτελεί πλέον σενάριο επιστημονικής φαντασίας, αλλά μια ζωντανή γεωπολιτική συζήτηση. Με φόντο την προγραμματισμένη Σύνοδο Κορυφής στην Άγκυρα τον Ιούλιο του 2026, οι τριγμοί στο εσωτερικό του οργανισμού είναι τόσο ισχυροί που η αναβολή της συνάντησης φαντάζει ως η μόνη λύση για την αποφυγή ενός δημόσιου διασυρμού.
Ο Τραμπ διαλύει το ΝΑΤΟ; Η κρίση στην Άγκυρα και το National Interest
Η επερχόμενη Σύνοδος στην Τουρκία στις 7 και 8 Ιουλίου δεν είναι άλλη μια τυπική συνάντηση ηγετών. Αντιθέτως, φέρνει στην επιφάνεια τη βαθιά στρατηγική ασάφεια της Δύσης. Το περιοδικό National Interest, το οποίο απηχεί ισχυρούς κύκλους της Ουάσιγκτον, προτείνει ανοιχτά την αναβολή της Συνόδου Κορυφής, φοβούμενο ότι η συνάντηση θα αναδείξει το χάσμα αντί για την ενότητα.
Η λογική των «λιγότερων αλλά ποιοτικών συνόδων» κερδίζει έδαφος. Μετά το 2021, η συχνότητα των συναντήσεων αυξήθηκε λόγω του πολέμου στην Ουκρανία, όμως αυτή η «ποσότητα» κατέληξε να φανερώνει την απουσία κοινής γραμμής. Όταν οι σύμμαχοι δεν μπορούν να συμφωνήσουν στα βασικά, η ματαίωση της Συνόδου στην Τουρκία μοιάζει με κίνηση απελπισίας για να κρυφτεί το πρόβλημα κάτω από το χαλί.
Ο Τραμπ βγάζει τις ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ; Η κρίσιμη κεκλεισμένων των θυρών συνάντηση με Ρούτε
Πώς ο Τραμπ διαλύει το ΝΑΤΟ εκ των έσω: Οικονομικός εκβιασμός και 5% του ΑΕΠ
Ο Donald Trump δεν ασκεί απλώς κριτική στη Συμμαχία· τη μεταχειρίζεται ως μια εμπορική συμφωνία που «δεν αποδίδει». Η επιστροφή του στον Λευκό Οίκο έφερε στο τραπέζι την εξωπραγματική απαίτηση για αμυντικές δαπάνες στο 5% του ΑΕΠ, τη στιγμή που πολλές ευρωπαϊκές χώρες παλεύουν ακόμα να φτάσουν το 2%.
Αυτή η τακτική οδηγεί σε δύο μέτωπα:
-
Οικονομική ασφυξία: Οι ευρωπαϊκές κοινωνίες, πληγωμένες από τον πληθωρισμό, αδυνατούν να χρηματοδοτήσουν έναν τέτοιο εξοπλιστικό μαραθώνιο.
-
Θεσμική διάλυση: Απειλές όπως η αποπομπή της Ισπανίας ή η εγκατάλειψη χωρών που δεν «πληρώνουν», ακυρώνουν την ίδια την έννοια της συλλογικής άμυνας (Άρθρο 5).
Η στρατηγική αποτυχία και η υποκρισία: Ο Τραμπ διαλύει το ΝΑΤΟ ή το ΝΑΤΟ καταρρέει μόνο του;
Αν και ο Αμερικανός πρόεδρος είναι ο καταλύτης, η ίδια η δομή του ΝΑΤΟ δείχνει σημάδια κόπωσης. Η επιχείρηση «Επική Οργή» απέδειξε ότι οι ΗΠΑ συχνά δρουν μονομερώς, απαιτώντας εκ των υστέρων στήριξη από τους συμμάχους. Αυτά τα «διπλά πρότυπα» έχουν εξοργίσει τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.
Παράλληλα, η Ευρώπη εμφανίζεται ανίκανη να διαμορφώσει στρατηγική αυτονομία. Ηγέτες όπως ο Γερμανός Friedrich Merz, ενώ παλαιότερα στήριζαν τυφλά τη σκληρή γραμμή απέναντι στο Ιράν, τώρα παραδέχονται την απουσία σχεδίου εξόδου. Η ευρωπαϊκή ηγεσία φαίνεται εγκλωβισμένη ανάμεσα στις απαιτήσεις του Trump και την ανάγκη για ενεργειακή σταθερότητα, με χώρες όπως η Γαλλία και η Ιταλία να αναζητούν διμερείς λύσεις εκτός νατοϊκού πλαισίου.
Ο Τραμπ διαλύει το ΝΑΤΟ: Ένας οργανισμός χωρίς ρόλο στον σύγχρονο κόσμο
Πολλοί αναλυτές υποστηρίζουν πλέον ανοιχτά ότι το ΝΑΤΟ έπρεπε να έχει διαλυθεί μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου. Οι προκλήσεις του 21ου αιώνα —τεχνολογική κυριαρχία, ενεργειακή ασφάλεια και οικονομική σταθερότητα— δεν αντιμετωπίζονται με τανκς και πυρηνικά δόγματα του 1950.
Η Συμμαχία προσπάθησε να επιβιώσει μέσω του «πολέμου κατά της τρομοκρατίας», αλλά η τωρινή κρίση δείχνει ότι οι λόγοι ύπαρξής της έχουν εκλείψει. Η άποψη ότι το ΝΑΤΟ δεν έχει θέση στον σύγχρονο κόσμο κερδίζει έδαφος ακόμα και σε συντηρητικούς κύκλους, καθώς ο οργανισμός μοιάζει περισσότερο με εμπόδιο παρά με εγγυητή ειρήνης.
Συμπέρασμα: Τέλος εποχής και αποσύνθεση
Η συνύπαρξη της εσωτερικής αδυναμίας και της επιθετικής πολιτικής του Trump δημιουργεί ένα εκρηκτικό μείγμα. Είτε αναβληθεί η Σύνοδος στην Τουρκία είτε όχι, η αξιοπιστία του οργανισμού έχει δεχθεί θανάσιμο πλήγμα. Το ερώτημα αν ο Τραμπ διαλύει το ΝΑΤΟ μπορεί σύντομα να απαντηθεί από την ίδια την πραγματικότητα της αποσύνθεσης ενός οργανισμού που αρνήθηκε να αλλάξει όταν έπρεπε.
Χορηγούμενο
