«Βόμβα» από την Τουρκία: «Άκυροι οι Ευρωπαϊκοί χάρτες για το Αιγαίο και τη Μεσόγειο»!

«Βόμβα» από την Τουρκία: «Άκυροι οι χάρτες για Αιγαίο και Μεσόγειο»… Την ώρα που στην Αθήνα η πολιτική σκηνή αναταράχθηκε με τη διαγραφή του Αντώνη Σαμαρά από τη Νέα Δημοκρατία, λόγω της κριτικής του για τη στάση της κυβέρνησης απέναντι στην Τουρκία και την κατάσταση στο Αιγαίο, στην Άγκυρα επικράτησε ο μεγαλύτερος από έναν χάρτη της Επιτροπής. Ο χάρτης αυτός παρουσιάζει τον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό (ΘΧΣ) της Ελλάδας και προκάλεσε τη δυσαρέσκεια της τουρκικής κυβέρνησης.

Σε ανακοίνωσή του, το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών χαρακτήρισε τουςς χάρτες του Θαλάσσιου Χωροταξικού Σχεδιασμού άκυρους και χωρίς καμία νομική ισχύ. Σύμφωνα με την τουρκική πλευρά, οι χάρτες αυτοί δεν μπορούν να αποτελέσουν βάση για νομική ή πολιτική συζήτηση σχετικά με τις θαλάσσιες ζώνες στην Ανατολική Μεσόγειο.

Ο Θαλάσσιος Χωροταξικός Σχεδιασμός, που εφαρμόζεται στο πλαίσιο των ευρωπαϊκών κατευθύνσεων, αποτυπώνει τις χρήσεις στις θαλάσσιες περιοχές των κρατών-μελών της Ε.Ε. Καθορίζει ποιες δραστηριότητες επιτρέπονται ή απαγορεύονται σε αυτές τις περιοχές, συμβάλλοντας στον ευρύτερο στρατηγικό σχεδιασμό για τη διαχείριση των ευρωπαϊκών θαλασσών.

Η θέση του χάρτη από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή φαίνεται να επαναφέρει στο προσκήνιο τη διαμάχη για τα θαλάσσια δικαιώματα στην περιοχή, ενώ η έντονη δημοσίευση της Τουρκίας υπογραμμίζει τις συνεχιζόμενες εντάσεις γύρω από το θέμα. Οι εξελίξεις αυτές λαμβάνουν χώρα σε μια κρίσιμη περίοδο για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, καθώς δύο χώρες βρίσκονται υπό πίεση να διαχειριστούν μακροχρόνιες διαφορές που αφορούν το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.

Αναλυτικά, η ανακοίνωση του Υπουργείου Εξωτερικών της Τουρκίας

«Η Τουρκία παρακολουθεί στενά τον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ), διαβιβάζει τις απαραίτητες προειδοποιήσεις στα αρμόδια μέρη και λαμβάνει όλα τα μέτρα για την προστασία των δικαιωμάτων της στο Αιγαίο και τη Μεσόγειο. Οι χάρτες που χρησιμοποιούνται στην παρούσα μελέτη για το Αιγαίο και τη Μεσόγειο είναι άκυροι για την Τουρκία και δεν τίθεται θέμα να δημιουργήσουν πρακτικό ή νομικό αποτέλεσμα.

«Επαναλαμβάνουμε ότι δεν θα επιτρέψουμε την παραβίαση των δικαιωμάτων της Τουρκίας με αυτόν τον σχεδιασμό. Θα θέλαμε να υπενθυμίσουμε ότι η ΕΕ δεν έχει καμία αρμοδιότητα να εκφράζει άποψη για θαλάσσιες διαφορές μεταξύ κυρίαρχων κρατών. Η εμπλοκή της ΕΕ σε τέτοιες πρωτοβουλίες καθιστά πιο δύσκολη την επίλυση αυτών των διαφορών.

Οι μονομερείς ενέργειες σχετικά με τις περιοχές θαλάσσιας δικαιοδοσίας είναι απαράδεκτες. Τέτοιες μονομερείς προσπάθειες θα υπονομεύσουν τις προσπάθειες για την εξεύρεση μιας συνολικής, δίκαιης και βιώσιμης λύσης στα αλληλένδετα ζητήματα του Αιγαίου. Θα πρέπει να υιοθετηθεί μια ειλικρινής και περιεκτική προσέγγιση για την επίλυση των προβλημάτων στη βάση του διεθνούς δικαίου και της καλής γειτονίας».

Ο Θαλάσσιος Χωροταξικός Σχεδιασμός (ΘΧΣ) και οι «περίεργες» καθυστερήσεις της Ελλάδας

Η Ελλάδα καθυστέρησε να υποβάλει τον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό (ΘΧΣ), γεγονός που σχετίζεται και με τις αντιδράσεις της Τουρκίας, το σχέδιο πρέπει να περιλαμβάνει όλες τις θαλάσσιες ζώνες της ελληνικής επικράτειας.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, μέσω της πλατφόρμας PLATFORM MSP (Maritime Spatial Planning) που αφορά τον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό, σημειώνει ότι η Ελλάδα δεν έχει ακόμη ολοκληρώσει την υποβολή του σχεδίου της. Παράλληλα, δημοσίευσε έναν χάρτη βασισμένο σε πληροφορίες που αντλήθηκαν από διεθνείς οργανισμούς και εθνικές πηγές. Ο χάρτης αυτός απεικονίζει τα σύνορα στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, καθώς και τις δυνητικές θαλάσσιες ζώνες της χώρας.

Η κίνηση αυτή της ανέδειξε την ανάγκη για την Ελλάδα να προχωρήσει πιο συντονισμένα στην ολοκλήρωση του ΘΧΣ, ώστε να διασφαλίσει τη σαφή αποτύπωση των θαλάσσιων ορίων και των δικαιωμάτων της. Παράλληλα, επανέφερε στο προσκήνιο τις εντάσεις με την Τουρκία, η οποία συχνά εκφράζει την αντίθεσή της σε κινήσεις που αφορούν τις θαλάσσιες ζώνες στην περιοχή.

Ο Θαλάσσιος Χωροταξικός Σχεδιασμός αποτελεί βασικό εργαλείο της Ε.Ε. για τη διαχείριση των θαλάσσιων περιοχών, αποσκοπώντας στην αειφόρο ανάπτυξη των θαλασσών και την αποφυγή συγκρούσεων στις χρήσεις τους. Η έγκαιρη υποβολή του ελληνικού σχεδίου θεωρείται κρίσιμη για την υποστήριξη των εθνικών συμφερόντων και την καλύτερη διαχείριση των θαλάσσιων πόρων.